Ανοιχτή επιστολή για το αρχοντικό Βουβάλη : μεταξύ φθοράς και λήθης.

Φωτογραφίες Κλίκ στην κάθε φωτό για μεγένθυνση!

Η επιστημονική έρευνα πολλές φορές μας βγάζει σε παράξενα μονοπάτια. Και σε κάθε τέτοιο μονοπάτι υπάρχουν ευθύνες και επιλογές. Σημαντικότερες είναι οι επιλογές γιατί οι ευθύνες ποτέ δεν τελειώνουν, είναι εκεί είτε το θέλουμε, είτε όχι. Από αυτές πάλι τις επιλογές, δυο είναι οι σαφείς. Είτε κανείς σωπαίνει είτε μιλάει. Και το να μιλάς δημόσια σημαίνει έκθεση, σημαίνει στην περίπτωση μας να μπαίνεις μπροστά λέγοντας όσα όλοι ξέρουν αλλά επιλέγουν να σιωπήσουν. Σήμερα επιλέγουμε να μιλήσουμε με την ελπίδα πως η δημόσια έκθεση ενός προβλήματος ίσως φέρει κάποια αλλαγή. Ίσως κάπου εκεί έξω δεν θα βρεθεί μόνο κάποιος που θα τρέξει να μας κρίνει, να υποβαθμίσει ή να αλλοιώσει τα όσα θέλουμε να επικοινωνήσουμε, αλλά κάποιος που θα ακούσει και θα κάνει κάτι.

Από διαφορετικές κατευθύνσεις ο καθένας, λαογραφία από τη μια και ιστορία της τέχνης από την άλλη έχουμε προσεγγίσει ορισμένες πτυχές της ζωής της οικογένειας Βουβάλη, της λαμπρής εκείνης οικογένειας που έχει σφραγίσει την ιστορία της Καλύμνου. Τόσο ο Νικόλαος Βουβάλης, η σύζυγός του, Κατερίνα, αλλά και ο κύκλος τους προβάλλουν μέσα από τη λαϊκή αφήγηση, από τα τεκμήρια που σώζονται και τα αρχεία, ιδιωτικά και δημόσια ως προσωπικότητες τόσο ιδιαίτερου πνευματικού και οργανωτικού εύρους που πραγματικά δύσκολα μπορεί κανείς να βρει κάτι παρόμοιο με το οποίο να τους συγκρίνει. Η ιστορία της οικογένειας κρύβει ακόμα πολλά μυστικά τα οποία η λαϊκή προφορική παράδοση αποκαλύπτει και κρύβει, θίγει και αφήνει μετέωρα. Πρόκειται για μια απολύτως συναρπαστική ιστορία η οποία όμως κινδυνεύει να περάσει στη λήθη για πάντα.

Όταν ήμασταν δημοτικό τα σχολεία διοργάνωναν εκδρομές στο αρχοντικό Βουβάλη. Μένουν χαραγμένες στο νου μας οι εικόνες από το σαλόνι της οικογένειας. Πολύτιμες κορνίζες στα παράθυρα και τους καθρέφτες. Ελαιογραφίες στους τοίχους με την βαρύτιμη ταπετσαρία, λυκοτόμαρα και αρχοντικά χαλιά στο πάτωμα, προθήκες περίλαμπρες με κοσμήματα, παράσημα, πράγματα που πραγματικά δεν είχε κανείς την ευκαιρία να τα δει πουθενά! Τα βήματά μας, ως ερευνητές πλέον, μας έφεραν ξανά στο αρχοντικό μετά από τριάντα χρόνια…Τρύπες στο ταβάνι απ΄όπου το βρόχινο νερό στάζει στις ρημαγμένες ταπετσαρίες. Οι ελαιογραφίες σε κίνδυνο. Οι επίχρυσες κορνίζες σαπίζουν, τα λυκοτόμαρα έχουν μαδήσει, οι προθήκες άδειες, έγγραφα στριμωγμένα σε άτακτους σωρούς, τρύπες χάσκουν στο πάτωμα. Εγκατάλειψη, σκοτάδι.

Πριν λίγες μέρες συνελήφθησαν συμπατριώτες μας με την κατηγορία πως έψαχναν να βρουν «μάαλι» σε κάποιον αρχαιολογικό χώρο. Το νησί μας παρόλο που είναι άγονο, πέτρινο, κρύβει ακόμα την υπόσχεση ενός ξαφνικού πλουτισμού. Οι θρύλοι θέλουν τα σπλάχνα του να επωάζουν την αιώνια γονιμότητα : περιμένουμε από αυτό, είμαστε σίγουροι πως από μέσα του θα έρθει η σωτηρία μας, ρίχνουμε βαθιά τις ρίζες μας μέσα του, τις τραβάμε αγανακτισμένοι για να ριζώσουμε αλλού, πιανόμαστε από αυτό, προσμένουμε ή το παρατάμε και έπειτα το νοσταλγούμε, το βλαστημούμε σαν δαίμονα και το λατρεύουμε σαν θεό. Την ίδια στιγμή αδυνατούμε να δούμε τι είναι «μάαλι» και τι είναι άχρηστο. Είμαστε σοφοί και καχύποπτοι, άρχοντες και άρπαγες την ίδια στιγμή. Μπορεί από το κληροδότημα Βουβάλη πολλά να έχουν εξαφανιστεί. Αντικείμενα, βιβλία, χρήματα. Με τον θάνατό του ξέσπασαν έριδες που κράτησαν χρόνια, η περιουσία σκορπίστηκε με διάφορους τρόπους, την νομιμότητα των μεθόδων και των πράξεων δεν θα μάθουμε ποτέ. Έμειναν πίσω, όμως, πολύτιμα πράγματα. Βιβλία, έγγραφα, αρχιτεκτονικά σχέδια, αρνητικά φωτογραφιών. Φαίνεται πως επειδή δεν αποτελούν άμεσα «μάαλι» τα αφήσαμε και αυτά να ρημάξουν.

Το αρχοντικό Βουβάλη ρημάζει ανεπανόρθωτα την στιγμή που γράφουμε αυτό το άρθρο. Μαζί του ρημάζει η μνήμη και η αξιοπρέπειά μας. Άφησε πίσω του πολλά ο άρχοντας Βουβάλης μα τίποτα τόσο περίτεχνο, τίποτα τόσο όμορφο για τον τόπο όσο το αρχοντικό του. Η κατάσταση στην οποία βρίσκεται δεν μας τιμά ως «κληρονόμους» του. Τα όσα μπορούμε και πρέπει να περισώσουμε από την ιστορία της μεγάλης καλύμνικης οικογένειας των Βουβάληδων είναι ακόμα πολλά. Με την κατάλληλη αξιοποίηση μπορούν ακόμα να γίνουν πραγματικό «μάαλι» για όλους μας. Ποιος επισκέπτης δεν θα ήθελε να δει το αρχοντικό σε όλο του το μεγαλείο; Ποιος ερευνητής της λαογραφίας, της ιστορίας, της τέχνης δεν θα ήθελε να συμβουλευτεί τα αρχεία του, να θαυμάσει τις συλλογές του, έστω και όσα απέμειναν; Ένας μουσειακός χώρος απαράμιλλης ομορφιάς και σημασίας!

Η κατάσταση στη χώρα μας είναι δύσκολη. «Στριμωγμένα τα πράγματα» όπως ακούμε να λέγεται κάθε μέρα στους δρόμους της Καλύμνου. Άνθρωποι σε απελπισία παλεύουν, φεύγουν για τα ξένα, ξανά. Αν είναι να ξεκινήσει κάτι νέο και ελπιδοφόρο, αυτό δεν γίνεται να μην συμπεριλαμβάνει τις ευκαιρίες που μας προσφέρει ο πολιτισμικός μας πλούτος. Δεν γίνεται να μην ξεκινήσουμε από την προστασία των σπουδαίων πραγμάτων, υλικών και πνευματικών που μας άφησαν «οι παλαιοί». Το να αποκατασταθούν οι ζημιές στο αρχοντικό Βουβάλη, το να συγκεντρωθούν εκεί όσα αντικείμενα, βιβλία, έγγραφα, έργα τέχνης απέμειναν από την οικογένεια και να φυλαχθούν σωστά ώστε να μπορεί κανείς να τα δει και να τα συμβουλευτεί, δεν είναι πέταμα χρημάτων σε δύσκολους καιρούς. Είναι πρώτα από όλα, υποχρέωσή μας προς τον μόχθο των σφουγγαράδων που παρήγαγαν αυτόν τον πλούτο, υποχρέωση προς τον Βουβάλη που εμπιστεύτηκε μεγάλο μέρος της περιουσία του στην κοινότητα. Είναι «ιερή» υποχρέωση, αν υπάρχει ιερό σε ετούτο τον κόσμο. Και δεύτερον, είναι επένδυση που μπορεί να αποφέρει σημαντικά έσοδα στον τόπο. Ένας σίγουρος θησαυρός που θα απολαμβάνουμε ανταποδοτικά όλοι μας.

Κάνουμε έκκληση σε όλους, πολίτες και τοπικούς άρχοντες. Ο τόπος μας έχει πληγωθεί από την αδιαφορία, από τα λάθη μας. Μια γιαγιά σε ένα μαράσσι μας είπε «Βλέπουμε πια, τι είμαι εγώ, τι είσαι εσύ. Δεν μας ενδιαφέρει τίποτα άλλο πώς να βγει ο καθένας από πάνω». Φτάνει πια… Μνημεία όπως το αρχοντικό Βουβάλη είναι κοινά, στον χαμό και στη ζωντάνια. Είμαστε όλοι υπεύθυνοι για την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει. Το αρχοντικό είναι σύμβολο του τι έχει συμβεί με εμάς, με τη χώρα μας. Ας του δώσουμε μια ευκαιρία να μας θυμίσει τι μπορούμε να κάνουμε όταν μετατοπίσουμε το ενδιαφέρον μας, έστω και ελάχιστα, από το «εγώ» στο «εμείς». Το αρχοντικό Βουβάλη είναι μέρος όπου βρίσκονται οι ρίζες μας, μέρος όπου ελλοχεύει η συλλογική μας μνήμη με χίλιες μορφές και τρόπους. Σε σαπισμένο χώμα οι ρίζες δεν πιάνουν. Στη λήθη το μόνο που παραμονεύει είναι η αέναη επανάληψη των ίδιων σφαλμάτων.

Τυρίκος Εργάς Γιώργος. 
Γιάννης Δ. Σταυρόπουλος.


ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Όλα τα παρακάτω πεδία είναι υποχρεωτικά, οπότε πρέπει να τα συμπληρώσεις για να μπορέσεις να υποβάλεις το σχόλιό σου! Η διεύθυνση e-mail που θα καταχωρήσεις ΔΕΝ θα δημοσιευθεί.

Σύμφωνα με τους όρους χρήσης σε περίπτωση χρήσης ψευδωνύμου, πριν την δημοσίευση του σχολίου σου μπορεί να υπάρξει επικοινωνία μέσω e-mail για την ταυτοποίηση των στοιχείων σου χωρίς αυτά να δημοσιοποιηθούν ή/και να δημοσιευθούν.

Δώσε μία έγκυρη διεύθυνση e-Mail. Η διεύθυνση e-mail που θα καταχωρήσεις ΔΕΝ θα δημοσιευθεί.

Πάτα στο πιο πάνω τετραγωνίδιο για να μας αποδείξεις οτι δεν είσαι ...ρομπότ!

Pantelis

ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΙ

ΠΙΚΑΝΤΙΚΑ

ΥΓΕΙΑ

v-websites.gr - Καταστευή Ιστοσελίδων

Κατασκευή Ιστοσελίδων | Web Productions

kalymniansvoice.com

Copyright © 2017 | All rights reserved.

Ακολουθείστε μας στο Facebook
Μας αρέσει να μας λέτε ότι ...σας αρέσουμε!